İşitme Nedir
.png)
İşitme duyusu, dış ortamda bulunan ve ses olarak adlandırdığımız mekanik titreşimlerin dış kulak yolundan içeri girerek, iç kulağı uyarması ve oluşan ‘ses’ bilgisinin beyne taşınması sonucu ortaya çıkmaktadır. İşitme, sesleri algılama eylemi veya süreci olarak tanımlanmaktadır.
İşitme Kaybı
Dış, orta, iç kulak ve işitme sinirinde meydana gelen hasarlar sonucu ses algısının azalması ya da kaybolmasıdır. İşitme kaybı derecesi 500 Hz, 1000 Hz ve 2000 Hz işitme eşiklerinin aritmetik ortalamasının hesaplanmasıyla elde edilen değerler Tablo 1’deki gibi sınıflandırılmaktadır.
Görülme Sıklığı
Dünya ortalamalarına göre doğuştan işitme kaybı görülme sıklığı 1/800-1/1500 arasında değişmektedir. Ülkemiz, doğuştan işitme kayıplarının en sık görüldüğü ülkeler arasındadır.
Türkiye’de, her yıl yaklaşık olarak 2500 bebek doğuştan işitme kaybı ile doğmaktadır. Okul çağına kadar 1000 çocuğun 5′inde işitme kaybı görülür.
İşitme Kaybı Tipleri
Hasarın bulunduğu yere göre işitme kayıpları aşağıdaki gibi sınıflandırılır.
- İletim tipi işitme kaybı
- Sensörinöral tip işitme kaybı
- Mikst tip işitme kaybı
- Nöral tip işitme kaybı
- Santral işitsel işlemleme bozuklukları
- Fonksiyonel işitme kaybı
1. İletim tipi işitme kaybı: Dış ve orta kulakta meydana gelen hasarlara bağlı olarak ortaya çıkan işitme kaybıdır. Sesin iç kulağa iletiminde problem vardır.
2. Sensörinöral tip işitme kaybı: İç kulakta meydana gelen sesin transfer ve dönüşümünü engelleyen, iç kulağa yakın sinir yollarını da içine alan işitme kayıplarıdır.
3. Mikst tip işitme kaybı: Hem orta kulak hem de iç kulakta meydana gelen hasarların ortaya çıkarttığı iletim ve dönüşüm fonksiyonlarının etkilendiği işitme kayıplarıdır.
4. İşitsel nöropatiler: Ses enerjisinin iç kulaktaki dönüşümünden sonraki işitme yollarından beyne kadar uzanan yollar üzerinde meydana gelen hasarların ortaya çıkardığı işitme kayıplarıdır.
5. Sentral işitsel işlemleme bozuklukları: Beyindeki, anlama ve konuşma alanları arasındaki iletişim bozukluğunun ortaya çıkardığı işitsel fonksiyon bozukluğudur.
6. Fonksiyonel işitme kaybı: Herhangi bir hasar olmaksızın ağır psikolojik travmaların veya başka bir kazanç sağlama çabasının ortaya çıkardığı işitme kayıplarıdır.
Çocuklarda İşitme Kaybının Belirtileri
- Sık geçirilen kulak enfeksiyonları, özellikle tekrarlayan orta kulak enfeksiyonları
- Sık tekrarlayan kulak ağrısı
- Belli sesleri duymada ve sesin yönünü tayin etmede güçlük
- Yüksek şiddetteki seslere daha iyi yanıt verme
- Sözel komutları yerine getirmede güçlük çekme veya hata yapma
- Gürültülü ortamlarda işitmede güçlük çekme, konuşmaları anlamama
- Konuşan kişinin yüzünü gördüğü zaman konuşmayı daha iyi anlaması
- Konuşan kişiye daha yakın mesafede olmayı isteme
- Televizyon, radyo veya kasetçaların yüksek sesle ya da yakın mesafeden dinlenmesi
- Telefon kullanırken bir kulağın diğerine tercih edilmesi
- Dil ve konuşma gelişiminde gecikme belirtileri
- Konuşmanın yaşına uygun şekilde düzgün, akıcı ve net olmaması
- Konuşmanın çok yüksek şiddetli ya da çok düşük şiddetli olması
- Konuşmada ritm, ton ve vurgu gibi özelliklerin olmaması (monoton konuşma)
- Konuşurken bazı seslerin atlanması
- Grup içinde çekingen davranma, kendini dışlanmış ve rahatsız hissetme
- Herhangi bir eyleme başlamadan önce, o eylemi önce başkalarının yapmasını bekleme
- Aileden alınan bilgilerde “çocuğun sadece duymak istediklerini duyduğunu” ifade etmesi
- Sınıf ortamında dikkatini toplamada güçlük çekme
- Kısa süreli dikkat ve zayıf kelime hafızası görülmesi
- Okuma ve okul başarısında sorunların görülmesi